Hekimsel.com yazıyı 7 Haziran 2026 günü güncelledi.

Subakut Tiroidit (De Quervain Tiroiditi): Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi

Subakut tiroidit, tiroid bezinin geçici olarak iltihaplanmasıyla ortaya çıkan, genellikle ağrılı seyreden ve çoğu zaman kendiliğinden düzelen bir tiroid hastalığıdır. Halk arasında “viral tiroid iltihabı” olarak da bilinmektedir. En sık görülen tiroidit türlerinden biridir ve özellikle 20–60 yaş arası kadınlarda daha yaygındır.

Bu hastalıkta tiroid bezi bir süre aşırı hormon salgılar (hipertiroidi dönemi), ardından hormonlar düşer (hipotiroidi dönemi) ve çoğu hastada tiroid fonksiyonu zamanla normale döner. Yani hastalık dalgalı bir seyir gösterir.

Subakut Tiroidit Nedir?

Subakut tiroidit, tiroid bezinin viral enfeksiyonlar sonrası gelişen geçici ve ağrılı iltihabıdır. Tiroid dokusu iltihaplandığında, depolanmış tiroid hormonları kana hızla salınır ve bu durum geçici bir hipertiroidi tablosu oluşturmaktadır.

Hastalık genellikle 3 aşamada seyreder:

1. Hipertiroidi dönemi (2–6 hafta): Tiroid hormonları kanda yükselir.
2. Hipotiroidi dönemi (4–12 hafta): Tiroid bezinin rezervi tükenir, hormonlar düşer.
3. İyileşme dönemi: Tiroid fonksiyonu normale döner.

Hastaların %85–95’inde tamamen iyileşme görülür.

Subakut Tiroiditin Nedenleri

Kesin nedeni bilinmemekle birlikte en güçlü teori, hastalığın viral enfeksiyonlar sonrası ortaya çıktığı yönündedir. Özellikle:

• Üst solunum yolu enfeksiyonları
• Grip (influenza)
• Kabakulak
• Kızamık
• Adenovirüs
• Coxsackie virüs
• COVID-19 sonrası

gibi enfeksiyonlardan sonra görülme sıklığı artar.

Ayrıca:

• Stres
• Doğum sonrası dönem
• Genetik yatkınlık

gibi faktörlerin de etkili olabileceği düşünülmektedir.

Subakut Tiroidit Belirtileri

Hastalığın en belirgin özelliği tiroid bölgesinde ağrı olmasıdır. Ağrı genellikle:

• Boynun ön-alt kısmında başlar
• Çeneye, kulağa veya çeneye yayılabilir
• Dokunmakla artar
• Yutkunma ile şiddetlenebilir

Ağrıya ek olarak hastalık dönemlerine göre belirtiler değişir.

Hipertiroidi döneminde görülen belirtiler

• Çarpıntı
• Ellerde titreme
• Aşırı terleme
• Sıcak basması
• Halsizlik
• İshal
• Sinirlilik, huzursuzluk
• Kilo kaybı

Hipotiroidi döneminde görülen belirtiler

• Yorgunluk
• Üşüme
• Kabızlık
• Kilo alma
• Cilt kuruluğu
• Saç dökülmesi
• Depresif ruh hali

Subakut Tiroidit Nasıl Teşhis Edilir?

Tanı genellikle klinik bulgular ve laboratuvar testleri ile konur. Doktorun muayenesinde tiroid bezi:

• Ağrılı
• Hassas
• Biraz büyümüş

şekilde hissedilir.

Laboratuvar testleri

• TSH: Hipertiroidi döneminde düşer, hipotiroidide yükselir.
• T3 ve T4: İlk dönemde yüksektir.
• CRP ve sedimentasyon: Genellikle belirgin şekilde yüksektir.
• Anti-TPO / Anti-Tg: Genellikle negatif veya hafif pozitif.

Ultrason bulguları

Tiroid ultrasonunda:

• Heterojen görünüm
• Hipoekoik (karanlık) alanlar
• Kanlanmada azalma

görülmesi subakut tiroidit için tipiktir.

Subakut Tiroidit Tedavisi

Hastalık çoğu zaman kendiliğinden düzelir, ancak belirtiler rahatsız edici olduğu için tedavi gereklidir.

1. Ağrı ve iltihap tedavisi

• NSAİİ ilaçlar: İbuprofen, naproksen gibi
• Ağrı çok şiddetliyse: Kısa süreli kortizon (prednizolon)

Kortizon tedavisi genellikle 1–2 hafta içinde belirgin rahatlama sağlar.

2. Hipertiroidi döneminin tedavisi

Subakut tiroiditte tiroid hormonları depolardan salındığı için anti-tiroid ilaçlar (metimazol vb.) kullanılmaz.
Bunun yerine:

• Beta blokerler (propranolol, metoprolol) çarpıntı ve titremeyi azaltır.

3. Hipotiroidi döneminin tedavisi

Bu dönem geçicidir. Ancak şikâyetler belirginse:

• Levotiroksin (tiroid hormonu) düşük doz başlanabilir.

Genellikle birkaç ay içinde tiroid fonksiyonu normale döner ve ilaç kesilir.

Hastalık Ne Kadar Sürer?

Subakut tiroidit genellikle:

• 2–6 hafta hipertiroidi
• 4–12 hafta hipotiroidi
• Toplamda 3–6 ay

sürer ve çoğu hastada tamamen iyileşme görülür.

Hastaların %5–10’unda kalıcı hipotiroidi gelişebilir.

Subakut Tiroidit Bulaşıcı mıdır?

Hayır. Hastalığın kendisi bulaşıcı değildir.
Ancak çoğu zaman bir viral enfeksiyon sonrası ortaya çıktığı için, enfeksiyon döneminde bulaşıcılık olabilir.

Ne Zaman Doktora Başvurmalısınız?

• Boyun ön kısmında şiddetli ağrı
• Çarpıntı, titreme, aşırı terleme
• Yutkunma ile artan ağrı
• Yüksek ateş
• Halsizlik ve kilo kaybı
• Hipotiroidi belirtileri

Bu belirtiler varsa bir aile hekimi veya endokrinoloji uzmanına başvurmak gerekir.

Sonuç

Subakut tiroidit, genellikle viral enfeksiyonlar sonrası ortaya çıkan, ağrılı ama çoğu zaman tamamen iyileşen bir tiroid hastalığıdır. Doğru tanı ve uygun tedavi ile hastalar birkaç ay içinde normal tiroid fonksiyonlarına döner. Ağrı kontrolü, beta blokerler ve gerektiğinde kortizon tedavisi hastalığın yönetiminde önemli yer tutar.